De Poppe (1)

Gp 20 (Foto: Dick Waanders)

De plaats van de oudste grenssteen van Nederland wordt door sommigen van ons ervaren als ontluisterend. Waarom?
Er staat niet eens een patatkraam of ijscowagen naast!

Het geeft inderdaad een beetje verbijsterend gevoel om een zeer apart gevormde en zeer oude grenssteen gewoon in de berm van een smal asfaltweggetje, in de buurt van grensovergang De Poppe te zien staan.
Al in 1430 is die steen daar neergezet! Waarom dat is gedaan en of hij werkelijk nooit van zijn plek is geweest, dat kunnen we niet met zekerheid zeggen.
Het is ook eigenlijk verbazingwekkend dat hij er nog zo betrekkelijk gaaf uitziet. Mogelijk heeft hij er altijd zo uitgezien, maar mogelijk is hij ook een stuk hoger geweest.
Aan beide kanten is het wapen van de Grafschaft Bentheim erin gebeiteld, aan de Nederlandse kant zit dat er als een soort enorme puist op, terwijl de Duitse kant veel vlakker is. De N aan de Nederlandse kant en de H aan de Duitse kant moeten er later in gemaakt zijn. Want in 1430 was er nog geen sprake van Nederland of De Nederlanden, volgens de deskundigen onder ons. Zou de Duitse Grafschaft toen al wel hebben bestaan?

Wij vinden de steen bijzonder genoeg om er een goudmetalen informatiebord bij te plaatsen, en wie weet maken wij er ons nog een keer druk voor. Maar aan de andere kant is er ook wel iets voor te zeggen om de oude steen gewoon met rust te laten. De meeste van de weinige passanten hier zullen er geen benul van hebben wat de rare steen inhoudt.
Het is hier een tamelijk vergeten en desolaat hoekje, hoewel op enkele honderden meters de snelweg loopt, met aan beide kanten grote parkeerplaatsen vol trucks met splinternieuwe auto's en dergelijke, plus de douanekantoren. Iets verder zuidelijk loopt er een spoorlijn voor internationale treinen en daarnaast weer de oude E8, thans A1.
Deze internationale route - van Londen naar Moskou - was er misschien in 1430 ook al in enige vorm, en dat kan te maken hebben met de reden voor het plaatsen van deze grenssteen.


In 2007 gaan we ons daadwerkelijk inzetten voor (het behoud van) grenssteen nr. 20, omdat het risico dat hij kapotgereden zal worden vanwege de zware zandtransporten steeds groter wordt.
Op 22 augustus constateren wij tot ons afgrijzen dat de oudste grenssteen van Nederland verdwenen is. Spoorloos! Na een week onzekerheid blijkt de Duitse overheid in Stadt Bentheim hiervoor verantwoordelijk te zijn.


Compensatie voor nr. 19 (dw)

De (betrekkelijk) nieuwe snelweg en de parkeerplaatsen rond de grensovergang nemen heel wat ruimte in beslag. Daardoor heeft grenssteen 19 waarschijnlijk het veld moeten ruimen. Ter compensatie heeft men daarom deze hoge witgranieten steen net buiten het parkeerterrein geplaatst.
De steen heeft geen nummer of ander opschrift, maar wel een mooi rond metalen plaatje precies in het ronde gat bovenop. Mocht u het niet kunnen zien, er staat: Grenz Punkt (Grens Punt) op.

Rond plaatje met Grenz Punkt (dw)

Ook weer een unieke aanduiding op een grenspaal.
Iets verderop in de richting van steen 20 staat ook nog 19-I, die we niet op onze kaarten aantreffen, maar dus wel in levende lijve. Het is een kleine granieten steen van het bekende type.

19-I (dw)