Ad en Lenie Rombouts, duo

Ad en Lenie Rombouts zijn onafscheidelijk als het op grenswandelen aankomt. Vandaar dat we ze hierbij ook samen interviewen. Het eerste antwoord is van Ad en het tweede dus van Lenie.
Aan Overijssel hebben beiden geen goede herinneringen, maar dat vertellen ze zelf wel in het vraaggesprek. Een bijzonderheid van Ad en Lenie is dat ze niet alleen oog hebben voor de hoofdgrenspalen, maar vooral ook voor de tussenstenen.

Ad en Lenie bij Nieuw-StatenzijlProfiel van Ad en Lenie Rombouts

Datum interview: 4 oktober 2008
Leeftijd Ad: 62 jaar
Leeftijd Lenie: 60 jaar
Geboorted. Ad: 27 september 1946
Geboorted. Lenie: 13 november 1947
Wonen in: Bladel
Beroep Ad: vanaf 60 jaar met prepensioen, voorheen 38 jaar als Workcenterleider bij Ergon Bedrijven (Sociale Werkvoorziening) in Eindhoven in de Groenvoorziening;
Beroep Lenie: huisvrouw en parttime bij bakker als winkelbediende.
Hobby's Ad: schaatsen, wielrennen, wandelen, Nordic-Walking, filmen en fotograferen;
Hobby's Lenie: wandelen, puzzelen, geo-caching (samen met Ad) en genieten van kleinkind.

Op de Grens: Zullen we maar beginnen met een vervelende gebeurtenis in het oosten van het land? Wanneer was het en wat gebeurde er?

Ad: Van 14 tot 16 mei 2008 waren we voor drie dagen in de omgeving van De Lutte om grenspalen te zoeken. We hadden drie prachtige dagen met mooi weer en alles verliep naar wens. Vanaf de Vrijdijk bij grenspaal 24 ben ik alleen verder gegaan, schitterende omgeving en de meest palen lieten zich vrij gemakkelijk vinden. Vanaf 21-VIII werd het wat moeilijker en moest ik echt zoeken en begroeiingen, vooral brandnetels en bramenstruiken, verwijderen. Achteraf heeft de veldpolitie (vermoed ik) mij vanaf hier steeds in het gaten gehouden. Bij grenspaal 20-IV stond de politie en jachtopziener bij me zonder dat ik het gezien had. Natuurlijk vroegen ze wat ik aan het doen was, moest ik me legitimeren en kreeg ik een hoop vragen te beantwoorden. Ze toonden geen enkel begrip voor waar ik mee bezig was. Ze waren zelfs erg onvriendelijk en begonnen meteen met mijn gegevens te noteren. Toen ik vroeg of hier een proces verbaal aan verbonden was, vertelden ze me dat de regiocoŲrdinator dit zou bepalen. Ik moest zo snel mogelijk proberen om op de openbare weg te komen. Toch heb ik tot grenssteen 20 nog alle grenspalen gevonden behalve 20-V. Ik bleef voor alle zekerheid wel op Duits grondgebied. Ik weet zeker dat ik hier binnenkort nog een keer terugkom om grenssteen 20-V te gaan zoeken.

Lenie: Ad heeft het gedeelte door de Lutte alleen gelopen, ik maakte we wel ongerust omdat het zo lang duurde. We hebben beide mobiele telefoons bij ons, maar er was hier helaas geen telefoonbereik.

Op de Grens: En hoe is het verder gegaan?

Ad: Ik had een beetje gehoopt dat er geen proces verbaal zou komen, en het heeft ook meer dan vier weken geduurd voor we het toegestuurd kregen. Ik heb om frustraties te voorkomen de boete maar meteen betaald.

Lenie: Het is net als met te hard rijden, wat ook wel eens voorkomt. Als je de boete toch moet betalen, dan maar zo snel mogelijk. Toch attent dat met name Hans Hermans zich heeft ingezet om informatie in te winnen of het echt verboden is om langs de grens te lopen. (Zie het grensforum.)

Op de Grens: Hoe was de wandeling op zichzelf, o.a. in het Lutterzand?

Ad: We zijn in Twente begonnen bij grenssteen 71 in Breklenkamp. Daarna verder richting Denekamp en zo afgezakt naar De Lutte tot aan grensovergang de Poppe. Een schitterend gebied om te wandelen.

Lenie: Inderdaad, het geeft een heerlijk gevoel om grensstenen te vinden, maar voor ons is het wandelen ook erg belangrijk.

Op de Grens: Hebben jullie er nog veel grensstenen gevonden?

Ad: We hebben in drie dagen tijd meer dan 130 grensstenen gevonden.

Lenie: De tussengrensstenen is toch wel het spannendste, deze zijn soms moeilijk te vinden.

Ad bij het uitgraven van gp 208-B

Ad bij het uitgraven van gp 208-B


Op de Grens: Dat is niet mis zeg, meer dan 130 stenen, dat moet nog een heel geploeter geweest zijn. Vooral daar in die strook niemandsland. Of waren de stenen soms vrijgemaakt van begroeiingen?

Ad: Er waren gedeeltes bij waar we de grenspalen makkelijk konden vinden, maar er waren ook gebieden waar we lang moesten zoeken. Vooral onze voorkeur, de tussengrenspalen waren hier en daar erg moeilijk te vinden en moesten met snoeischaar en speciale stok worden vrijgemaakt. In het noorden vanaf Ter Apel hebben we gezien dat hier de begroeiing soms al was vrijgemaakt.

Lenie: Ik zie Ad regelmatig bezig met snoeischaar en de speciale stok bezig om tussenstenen te zoeken.

Op de Grens: Hoe lang zijn jullie al bezig met deze hobby?

Ad: We zijn ongeveer vijf jaar met deze speciale hobby bezig. Het is begonnen met wandelen van LAW-wandelpaden (Lange Afstands Wandelingen). Tijdens de wandeling van het Grenslandpad van Thorn (Limburg) naar Sluis (Zeeland) zagen we regelmatig B-NL grenspalen. Toen we de wandeling gedaan hadden, zijn we begonnen met alle B-NL grenspalen te gaan zoeken vanaf no. 1 in Vaals tot no. 369 in het Zwin. In ongeveer 1Ĺ jaar tijd hadden we al deze palen gevonden en waren we verslaafd geraakt aan grenspalen zoeken. Ik heb in onze woonomgeving ook nog bijna alle B-NL tussengrenspalen gevonden. Toen dit klaar was, zijn we samen begonnen met het zoeken van alle grenspalen langs de D-NL grens, en ons doel was vooral alle tussengrenspalen te vinden. Dit is een hele klus. We merken dat dit nog niet zo veel door andere grenspalenliefhebbers is gedaan. Hier en daar heb ik echt met de schop grenspalen bloot moeten graven, vooral langs akkerland waar de boeren met het bewerken de grenspalen ondergeploegd hebben. Ook in diverse moerasgebiedjes was het erg moeilijk om de grensstenen te vinden. We  moeten nu nog ongeveer 30 km grens bezoeken en hebben de meeste grenspalen dan gevonden. Ik denk dat we toch ongeveer 99% van alle palen gevonden hebben. In totaal zijn het ca.3.000 grensstenen. In het najaar willen we de grensstenen in dit laatste stuk nog gaan zoeken. Vanaf grenspaal 400 heb ik alle grenspaallocaties voorzien van een coŲrdinaat.

Op de Grens: Gaan jullie altijd samen op pad?

Ad: In het begin ben ik af en toe alleen op pad geweest, vooral in onbegaanbare gebieden, o.a. de Meinweg in Limburg. Hier heb ik speciale herinneringen aan vanwege de vele wilde zwijnen die hier toen rondliepen. Ik moet hier overigens nog een keertje terug als het heeft gevroren om nog een paar tussengrenspalen te zoeken, want het is hier erg nat en moerasachtig. En als het heeft gevroren zak ik tenminste niet weg.

Op de Grens: Wie van beiden is er het fanatiekst?

Ad: In het begin was ik meer fanatiek, maar na verloop van tijd is er niet zo veel verschil meer.

Lenie: Als we op stap gaan, zet ik Ad af bij een bepaalde grenspaal, rijd dan met de auto verder naar een andere grenspaal en kom hem dan tegemoet gelopen. Dit spreken we altijd zo af. Het komt wel eens voor dat het gebied zo moeilijk begaanbaar is dat Ad het stuk alleen doet. We hebben ieder een mobiele telefoon zodat we elkaar op de hoogte kunnen houden.

Op de Grens: Waar letten jullie, na de grensstenen, het meest op?

Ad: De omgeving, vooral de natuur, spreekt ons het meeste aan. Vroeger ben ik natuurgids geweest en daarom blijft de flora en fauna mij nog steeds boeien. Met het zoeken van grensstenen kom je op de meest mooie en rustige natuurplekjes. Ook de architectuur is opvallend. Je ziet direct aan de woningen of je in Duitsland of BelgiŽ bent.

Op de Grens: Wat fascineert jullie zo aan grenswandelen?

Ad: Vooral de kick om met name de tussengrensstenen te vinden. Deze staan in de meest moeilijke gebieden. O.a. Nationaal Park de Meinweg, de Veengebieden in het Noordoosten en de grens Limburg en Duitsland.

Lenie: Het lopen in het niemandsland.

Ad en Lenie bij grenspaal 125

Ad en Lenie bij gp 125


Op de Grens: Ad, ik zag jou op een foto met een wandelstok lopen. Heb of had je problemen met lopen of is die stok enkel ter ondersteuning?

Ad: Ik heb helemaal geen problemen met lopen. Deze stok heb ik speciaal gemaakt om grenspalen te zoeken. De stok is ijzersterk - om begroeiing te verwijderen - en heeft een spitse punt om te graven en ik heb deze stok geschilderd in de kleuren van Nederland en Duitsland. Deze stok had ik ook bij me in de Lutte, maar ook voor deze mooie stok had de veldpolitie geen respect.

Lenie: Ik heb meestal ook een stok bij me, een rood-witte jalonstok met spitse punt, om als ik alleen loop me een beetje veiliger te voelen.

Op de Grens: Jullie zijn dus ťcht goed voorbereid op pad! Hebben jullie trouwens wel eens vaker problemen gehad onderweg?

Ad: Tijdens het zoeken van B-NL grenspalen in Zeeuws-Vlaanderen zijn we een keer achtervolgd door een boer met een riek. Een paar weken nadien zijn we hier terug gegaan en hebben de grenspaal alsnog gevonden en gefotografeerd. In de buurt van Venlo hebben we het ook een keer aan de stok gehad met een jager. Het was wat donker toen ik een foto maakte met flitslicht. Terwijl ik de foto maakte, sprong er een klucht reeŽn weg. De jager die in de verte in een hoogzit zat, dacht dat ik de reeŽn had opgejaagd. Met zijn geweer kwam hij in een razende vaart op me af en schold me in het Duits behoorlijk uit. Ik zag hem al aankomen en sprong maar snel even over een diepe sloot op Nederlands grondgebied. Ik probeerde uit te leggen waar ik mee bezig was, maar ik kreeg geen gehoor en moest maar zo snel mogelijk zorgen dat ik wegging.

Lenie: Die Zeeuwse boer was zelfs niet eens ům te kopen. Bij het voorval met de jager was ik niet aanwezig.

Op de Grens: En hoe zit het met contacten met overheden en/of grensbewoners tijdens een wandeling?

Ad: Met overheden hebben we weinig te maken gehad. We hebben op diverse plaatsen leuk contact met grensbewoners. Regelmatig werden we geholpen met het vinden van grensstenen. Bij grensovergang de Poppe hebben we samen met een bewoner grenssteen 16-I blootgegraven. Deze steen zat ruim 30 cm in de grond. Ik heb daarna nog gezellig met deze bewoner koffie gedronken.

Lenie: Bij het zoeken van de B-NL grenspalen werden we regelmatig geholpen door bewoners die met de fiets voor ons uit reden naar een moeilijk te vinden paal. Wanneer je de bewoners uitlegt waar je mee bezig bent, zijn ze graag bereid om je verder te helpen met zoeken. En ook vertellen ze graag over wat zij weten van de grensstenen.

Op de Grens: Wat vonden jullie op de plek waar grenssteen 20 heeft gestaan?

Ad: Op deze plek vonden we een grote zwerfkei, die bijna dezelfde vorm had als de originele steen die daar gestaan heeft.

Op de Grens: Wat valt jullie verder op tijdens de tochten langs en op de grens?

Ad: Op de meeste plaatsen vooral de rust en stilte, de flora en fauna. Hier genieten we volop van.

Lenie: Het grensgevoel en de ongerepte natuur. En dat er veel kleine fietstochten en wandelingen over de grens lopen.

Op de Grens: Wat doen jullie met de informatie die jullie onderweg vergaren en de gemaakte foto's? Hebben jullie een eigen webzijde of werken jullie ergens aan mee?

Ad: Van alle grensstenen maak ik diverse foto's. Ook regelmatig van de omgeving waar we verblijven. Vanaf april 2007 ben ik in het bezit van een GPS-apparaat, dat ik gebruik om de grenspalen te zoeken en om alle grensstenen te voorzien van een coŲrdinaat. Thuis op de computer werk ik alles uit, maak ik een verslag van iedere wandeling, werk ik alles bij op de oude witte stafkaarten van Eberhard Gutberlett en brand daarna een DVD van al deze gegevens. Dit is een hele klus, maar ondertussen is dit ook een van mijn hobby's geworden. Als we in het najaar alle grensstenen hebben gevonden, gaan we beginnen met een website. Het is de bedoeling om een officiele DVD te maken van de B-NL en D-NL grensstenen.

Lenie: Ad bewerkt de foto's op de computer en dan bekijk ik ze om mijn geheugen op te frissen en in gedachten de wandeling weer opnieuw te lopen.

Op de Grens: Hebben jullie een mening over de vele webzijdes die er inmiddels over de grens en grenspalen zijn?

Ad: Het is af en toe interessant om websites te bezoeken over grenspalen. Je krijgt hierdoor een hoop informatie. Alvorens we grenspalen gaan zoeken, raadpleeg ik eerst even de website van Eef Berns, die alle hoofdpalen al heeft gevonden. Overigens houden we ons nog niet zo veel bezig met de geschiedenis, maar dit komt misschien later nog wel een keer.

Lenie: Leuk om al die weetjes te kunnen lezen en te bekijken.

Op de Grens: Hebben jullie nog op- of aanmerkingen over Op de Grens?

Ad: Prima website. Voordat we gaan zoeken in Overijssel raadplegen we eerst de website Op de Grens. Er is heel veel informatie te vinden over het Overijssels gebied. Vooral de informatie van het Aamsveen kunnen we goed gebruiken. Hier moeten we nog gaan zoeken, maar ik heb al wel gelezen dat dit een moeilijk gebied is.

Op de Grens: Welke grenzen hebben jullie allemaal al bezocht?

Ad: De grens van Nederland-BelgiŽ en een groot gedeelte van de grens van Duitsland-Nederland.

Op de Grens: Welke staan nog op jullie programma?

Ad: Als we met de D-NL grenspalen klaar zijn, gaan we misschien verder met de grens BelgiŽ-Duitsland en Luxemburg-Duitsland. Maar we zijn ook bezig met het wandelen van het Noaberpad van Nieuweschans naar Emmerich (363 km) en het Hanzestedenpad langs de IJssel. We zijn dus behoorlijk druk met onze andere hobby's.

Lenie bij de verstopte gp 689-B

Lenie bij de verstopte gp 689-B


Op de Grens: Wat willen jullie nog toevoegen aan dit interview?

Ad: De grenswandelingen georganiseerd door Harry van der Sleen (in het noordoosten) en door Peter Dirven en Frans Meeus (in het zuiden) hebben we als heel prettig ervaren. Hier zie je ook de andere grenspalenliefhebbers en kun je informatie uitwisselen. En nadien is er ook altijd tijd voor gezelligheid en een drankje.

Lenie: We hebben met Harry ten Veen en Harry van der Sleen afgesproken om bij strenge vorst grenspaal 832-H te gaan bezoeken op de schaatsen. Want deze paal staat midden in het water.

Op de Grens: Bedankt voor jullie medewerking aan het interview.