Peter Dirven, BelgiŽ

Peter Dirven is een bevlogen grenspalenliefhebber uit BelgiŽ. We kennen niet veel Belgen met deze hobby, maar dat kan ook komen door een eigenschap die ook Peter kenmerkt: bescheidenheid. Ze lopen niet zo te koop met hun kennis en interesses. Wat echter niet wil zeggen dat ze er niet boeiend over kunnen vertellen. Dat bewijst dit interview wel.

Peter DirvenProfiel van Peter Dirven

Datum interview: 30 mei 2010
Leeftijd: 44
Geboortedatum: 11 april 1966
Sterrenbeeld: Ram
Woont in: Weelde, BelgiŽ
Beroep: Landbouw ingenieur
Hobby's: Wandelen, fietsen, grenspalen, met dieren bezig zijn
Aanvullende informatie: -
Webzijde: www.grensmarkeringen.be

Als ik naar je webzijde kijk, dan ligt jouw grootste interesse bij grensmarkeringen in de ruimste zin. Klopt dat?

Peter: Dat klopt eigenlijk wel ja. Maar grenspalen en grensstenen in allerlei formaten en van allerlei materialen hebben de voorkeur.

Kun je zo opnoemen welke soorten markeringen jouw belangstelling hebben?

Peter: Nou ja, dus alles eigenlijk zo'n beetje.

Wat interesseert je nog meer aan de grens?

Peter: De grens in het algemeen heeft me altijd al gefascineerd. Ik weet eigenlijk niet goed hoe dat komt, maar van kinds af aan was ik er al mee bezig. Als we vroeger op vakantie gingen naar ItaliŽ of Spanje dan keek ik mijn ogen uit bij de grenspost. Zo van: waar ligt nu precies de grens. Nu maak je dat niet meer mee. In een razend tempo raas je over de snelweg van het ene land naar het andere. Dat is eigenlijk een beetje spijtig. Een grens heeft iets speciaals, een einde of een nieuw begin, iets anders, een ander land, een andere cultuur, een andere taal. Ergens moet het beginnen of eindigen en juist daar op die lijn is het anders. Dat heeft me altijd geboeid. En nog meer, altijd die stiekeme interesse om net over de grens te gaan kijken, te luisteren. Wat me ook interesseert: hoe is die grens ontstaan? Is het een natuurlijke grens of een politieke grens? Heeft die grens daar altijd al gelegen of is de grens ooit verlegd en waarom? Waarom staat er nu net daar een steen of een paal? Ik kan me dus ook enorm verdiepen in de oude protocols en verdragen.

Hans Hermans en Peter Dirven

Hans Hermans en Peter Dirven zittend op grenspaal 118


Hoe lang ben je er al mee bezig?

Peter: Al van kinds af aan verdiep ik me in allerlei kaarten: wegenkaarten, wandelkaarten, fietskaarten, toeristische kaarten. Al die weggetjes op de kaart, waar kom je uit als je die weg neemt? En zo voort. Ik ben opgegroeid in mijn jeugdjaren in Baarle-Hertog. Grenzen genoeg dus. Volgens de Belgen woonden we in BelgiŽ en volgens de Nederlanders in Nederland. Mijn vader heeft ooit twee jaar lang belasting betaald in beide landen voor ons huis. Elk jaar kwamen landmeters uit beide landen de grenzen opmeten rond ons huis. Ik was er natuurlijk als de kippen bij om te kijken hoe die mensen dat deden. Met buisjes in de grond en piketten werd elk jaar de grens opnieuw opgetekend. Plannen werden ter plaatse bestudeerd en bediscussieerd. Later ben ik te weten gekomen dat volgens een plan uit 1815 de grens volledig anders was dan zoals ze nu is. Dit heeft geduurd tot 1995 toen de grenzen van de enclaves officieel vastgelegd zijn. Ik denk dat dit bij mij diepe sporen heeft nagelaten. Ook op de lagere school werden we er al snel bewust van in hoe een uitzonderlijk dorp we leefden. We woonden eigenlijk allemaal op een eilandje, sommigen waren verbonden, anderen weer niet. Voor iedereen was er wel een uitzonderlijke situatie.

Ik kocht nadien mijn eerste topografische kaarten toen ik 19 jaar was. Het waren kaarten van de streek van Vaals-Gemmenich. Op die oude Belgische topografische kaarten stonden drie grenzen ingetekend, tussen BelgiŽ, Nederland en Duitsland. Er stonden ook nog twee andere grenzen met ďbolletjesĒ ingetekend. Ik wist niet wat ik zag. Later ben ik er achter gekomen dat dit de oude grens van BelgiŽ met het toenmalige ďNeutraalĒ Moresnet was. De interesse buiten Baarle was geboren. Ik ben er met een aantal vrienden in de vakantie met de fiets naartoe gereden en we hebben enkele grensstenen gevonden. Er alleen niet aan gedacht om fotoís te maken.

Fotoís maken van grenspalen is begonnen in de Ardennen, namelijk de oude grenspalen tussen Pruisen en BelgiŽ, de grens van 1815-1920. Ik ben eens gaan wandelen op de Baraque Michel. Daar liep vroeger die oude grens en ik ontdekte er de oude grenspalen, en ze waren genummerd. Dit was denk ik in het jaar 2000. Kort daarna ben ik de grenspalen gaan opzoeken, korter in de streek, rond Poppel en Hoogstraten en zo steeds verder. Ik had het geluk dat ik via mijn werk nogal veel in de grensstreek van Limburg was en daar pikte ik ook nog al eens een grenspaal mee. Er ging een nieuwe wereld voor me open. En ik ging maar steeds verder en verder.

Ik ben ook op internet gaan zoeken naar meer informatie en ben zo in contact gekomen met Jannis Deeleman, Eef Berns, Frans Meeus en wijlen Co Bieze en nog vele anderen in binnen- en buitenland. Ik wil hier verder niemand iets tekort doen, maar vooral van deze vier mensen heb ik zťťr veel informatie bekomen en is de hobby uitgegroeid tot een passie zeg maar. Ik ben ook mee geweest op de Moresnet-expeditie in 2004. Dit was de eerste echte complete serie van een ďgrensĒ.
Op het moment dat ik eigenlijk nogal wat fotoís had van grenspalen en stenen van verschillende grenzen, wilde ik ook een website maken. Ik had zeer veel informatie bekomen van verschillende mensen maar ik wilde die informatie en mijn eigen kennis delen met anderen. Als je jezelf een keer openstelt, kom je dikwijls meer te weten. Het moet een wisselwerking zijn. Ik vond ook dat de websites tot op dat moment niet ver genoeg gingen. Bij voorbeeld op de toenmalige andere websites waren nog geen tussenpalen van de Belgisch-Nederlandse grens te zien, alleen de hoofdpalen. Ik wilde een echte professionele site maken waarop iedereen terecht kon.

Heb je veel contact met andere grenspalenliefhebbers? En hoe gaan je zoektochten, samen met anderen of alleen?

Peter: Ik ben zeer veel alleen gegaan, met de auto, fiets en te voet. Ik heb verschillende gezamenlijke tochten ondernomen met Jannis Deeleman (o.a. naar de grenstenen in Aken), Frans Meeus en Rien de Schipper (Belgisch-Nederlandse grens), Jos Swinnen (Ardennen, MT-palen), K. D. Klauser (Belgisch-Pruisische grens) enz. Er waren verschillende grenspaaldagen; dan is heel de gezellige bende uit Nederland en BelgiŽ daar. Het laatste jaar zijn we met Jannis Deeleman, Jos Swinnen, Rob Vaessens, Eberhard Gutberlett en Harry ten Veen dikwijls naar de Vennbahn (grens BelgiŽ-Duitsland) geweest. Verslagen daarvan vind je terug op onze diverse websites. Dat waren echt gezellige en leerrijke dagen voor allen, denk ik. Tijdens de officiŽle herplaatsing van Gp-224 te Zundert, heb ik ook weer mensen ontmoet met wie ik voordien enkel e-mailcontact had. Dat zijn ook leuke ervaringen.

Peter bij grenssteen 658

Peter bij grenssteen 658


Er is dus in Belgie ook wel interesse voor grensmarkeringen?

Peter: Ik denk dat er in BelgiŽ ook zeer veel interesse is voor de grensmarkeringen. Belgen zijn anders dan Nederlanders en uiten zich niet zo als Nederlanders en blijven eerder een beetje op de achtergrond, ze wachten een beetje af. Ik krijg regelmatig reacties zowel uit BelgiŽ als Nederland, dus daarom denk ik dat de interesse in beide landen even groot is.

Even naar de actualiteit. TV-zender Canvas heeft niet lang geleden een paar mooie programma's gewijd aan o.a. Neutraal Moresnet en de grensoverschrijdende mergelgrotten. Was jij niet betrokken bij de aflevering over Moresnet?

Peter: De mensen van Canvas hebben me niet gecontacteerd. Jannis heeft het trouwens perfect gedaan, vind ik. Ik ben wel gecontacteerd geweest door VTM en heb een opname gedaan. Dit is uitgezonden op de VTM, alleen heb ik achteraf het contact verloren. Ik weet niet wanneer het programma uitgezonden is. Tijdens de opname wilden of konden ze me de juiste datum van uitzenden niet zeggen.

Wat is de dichtstbijzijnde grens voor jou? Op welke afstand van de grens woon je?

Peter: Dat is de Belgisch-Nederlandse grens en ik denk dat die op ongeveer een tweetal kilometers van mijn huis ligt.

Welke grensmarkeringen hebben je voorkeur?

Peter: Dat zijn grenspalen met een geschiedenis. Hierover kun je iets opzoeken in archieven en geschiedenisboeken. De Oostenrijkse grenspalen die ik heb gevonden en gefotografeerd, genieten mijn voorkeur. Verbluffend gewoon hoe je in zo een paal de hele geschiedenis van de Nederlanden kunt zien. Alles wat ik vroeger geleerd heb, zie je nu terug in die steen. Hier wŠs die grens. Als je dan ook nog eens ziet welk een kunstwerk zo een grenspaal is, hoe die leeuw en die tweekoppige adelaar is uitgehouwen, prachtig! Ik ben ook nogal begaan met de tussenpalen aan de Belgisch-Nederlandse grens; dit zijn ook grenspalen en die geven de grens dikwijls nog preciezer aan dan de ijzeren hoofdpalen. Momenteel ben ik bezig met de Belgisch-Duitse grens in kaart te brengen, vandaar mijn huidige voorkeur.

Waar kun je nog meer van genieten in verband met de grens?

Peter: Vooral van de stilte en de natuur. De grens situeert zich dikwijls in afgelegen gebieden waar eigenlijk niemand of bijna niemand komt. Ik heb nogal een drukke job en af en toe eens ontladen op de grens vind ik een prettige ervaring.

Wat beleef je zoal tijdens grenswandelingen?

Peter: Ontlading, ontstressen, op zo een moment ben je bezig met natuurbeleving, fotografie, cartografie, geschiedenis. Je combineert eigenlijk veel tijdens zo een dag. Het is niet zo maar een wandeling als je begrijpt wat ik bedoel.

Ik begrijp wat je bedoelt. Weet je hoeveel grenspalen je al gezien en gefotografeerd hebt?

Peter: Oh, ik zou het eigenlijk niet weten. De meeste staan op mijn site. Ik zou zeggen, tel ze zelf maarÖ een paar duizend.

Hoeveel palen wil je nog bezoeken?

Peter: Hoeveel is moeilijk te zeggen, maar ik ben wel van plan om helemaal rond BelgiŽ te gaan. Dit wordt wel moeilijker en moeilijker omdat de afstanden steeds groter worden omdat de grenspalen steeds verder komen te liggen.

Verzamel je nog andere dingen die met de grens te maken hebben?

Peter: Buiten een paar miniatuurgrenspalen en stenen die ik van Frans Meeus heb gekregen, bewaar ik niets.

Hoe denk je over het groeiend aantal webzijdes?

Peter: Leuk. Alleen moeten we oppassen dat de waarheid verteld wordt. Ik ga niet zeggen dat alles wat op mijn site staat allemaal juist is, maar ik heb al een paar sites gezien waar veel onnauwkeurigheden in staan.

Denk je dat er in het algemeen veel belangstelling is voor grensmarkeringen? En hoe is de reactie van mensen als je ze vertelt dat je grenspalenliefhebber bent?

Peter: De eerste reactie is gewoonlijk gefronste wenkbrauwen. Alhoewel, ik merk de laatste tijd toch meer een reactie: interessant, leuk.

Peter met andere bekende grenswandelaars

Peter (l) met andere bekende grenswandelaars


Bezoek je ook musea over de grens?

Peter: Nee, ik ben een buitenmens.

Heb je een favoriete grenssteen? En welk type heeft jouw voorkeur, stenen of gietijzeren exemplaren?

Peter: Nou nee, maar zoals ik al vermeldde heb ik wel een zwak voor de Oostenrijkse grenspalen, en die zijn van steen.

Hoe vind je het dat de grenspalen steeds meer vercommercialiseerd worden? Bijvoorbeeld met informatieborden en speciale wandel- en fietspaden er langs?

Peter: Ik weet het eigenlijk niet zo goed. Langs de ene kant is het mooi dat verloren gewaande grenspalen in ere worden hersteld, maar aan de andere kant ben ik een beetje bang dat de grenspaal een beetje uit zijn omgeving wordt losgerukt. Het is goed dat de grenspalen in de belangstelling worden gebracht, maar het moet geen massabeleving worden.

Is er iets waar je je aan ergert?

Peter: Ik heb het laatste jaar al heel wat meegemaakt, zodat ik besloten heb me niet meer aan veel dingen nog te ergeren.

Is er een paal die je nog graag zou willen zien?

Peter: Ik wil nog terug naar La Flamengrie in Henegouwen. Daar staan werkelijk zeer mooie Oostenrijkse grensstenen.

Heb je nog andere wensen?

Peter: Op het moment niet, nee dank u.