Eef Berns, vader aller grenswandelaars

ef Berns kan gerust de 'vader' aller grenspalen-wandelaars genoemd worden. Eef is al lang geleden op het idee gekomen om de grenspalen te gaan fotograferen, en er later een van de eerste websites aan te wijden. Het is dus hoog tijd om hem een paar vragen te stellen ten behoeve van deze rubriek.

Profiel van Eef Berns

Datum interview: 18 oktober 2006
Leeftijd: 48 jaar
Sterrenbeeld:
Woont in: Eindhoven
Beroep: Psychiatrisch verpleegkundige
Hobby's: Wandelen, hardlopen, therapeutic touch

Vraag Eef, je bent al heel lang grenswandelaar. Hoe lang precies, wanneer ben je gestart?

Antwoord Op 12 april 1992 heb ik mijn eerste grenspalenwandeling gemaakt onder Tilburg, zo lees ik in mijn notitieboekje.

Vraag Denk je de oudste grenswandelaar te zijn, of ken je iemand die het al vóór jou deed?

Antwoord Ik ken niemand die eerder - net als ik - de insteek had om al wandelend alle grenspalen op te zoeken en te fotograferen. Dus deze hobby als wandeldoel. Natuurlijk kennen we allemaal wel Co Bieze - de belastingambtenaar - die alle grenspalen langs de Nederlandse grens heeft opgezocht en gedocumenteerd. Hij deed dat echter bij voorkeur per auto.

Vraag Hoe is het zo begonnen? Was er een speciale aanleiding?

Antwoord Een bericht in de krant over Co Bieze en zijn grenspaleninteresse. Dat bracht me op het idee om hier een wandelproject van te maken. Dat viel weer samen met het einde van mijn opleiding tot verpleegkundige, ik kreeg meer vrije tijd en zocht een invulling daarvan.

Vraag Je hebt een bepaalde fascinatie voor de grens en grenspalen, neem ik aan. Kun je iets over die fascinatie vertellen?

Antwoord Die fascinatie heeft 2 kanten. Enerzijds zijn grenspalen fantastische wandeldoelen: je moet zelf je route bepalen, je komt in werkelijk de vreemdste uithoeken, vaak van hoge landschaps- en natuurwaarde, soms is het flink speurwerk, soms een beetje spannend, regelmatig is het ruig wandelen. Dit ontdekkingstocht-achtige karakter vind ik nog steeds het leukste aan deze liefhebberij.
Anderzijds is de grens de contactlijn tussen twee heel verschillende culturen, je verwacht een soort grijs gebied maar met name langs de Belgische grens is de overgang scherp in alles. De grenspalen zijn nu monumenten van onze grensgeschiedenis, die varieert van lokale grenscuriosa tot onze grote landsgeschiedenis. Het zijn cultuurmonumenten.

Vraag Op je website zie ik dat je in het begin met een groep mensen op pad ging, is dat nog steeds zo?

Antwoord De grenspalen langs de Belgische grens deed ik met een vaste groep vrienden, ieder zijn eigen 'rayon'. Met een nieuwsbrief en twee gezamenlijke bijeenkomsten was dit als vriendschapsproject zeer geslaagd. Nu - langs de Duitse grens - loop ik meestal ook met vrienden, sommigen eenmaal, anderen vaker. Voor de regelmatige meelopers heb ik een aparte - geheime - website waar ik de verslagen opzet. Het groepsverband is wel veel losser nu.

Vraag Wanneer ben je trouwens met je website begonnen?

Antwoord In juni 1998.

Vraag Je bent begonnen met de grens met Belgie, daarna ben je noordwaarts langs de grens met Duitsland getrokken. Hoe ver ben je nu gevorderd?

Antwoord Ik heb de grenslijn volledig 'gecovered' tot en met grenspaal gp87 boven Tubbergen. Daarboven tot aan de Dollard heb ik grote stukken gedaan. Komende winter verwacht ik de ontbrekende grenspalen te bezoeken.

Eef Berns en vrienden bij de Haarmühle

Eef Berns (midden) en vrienden bij de Haarmühle


Vraag Wat vind je de opvallendste verschillen tussen de grens met Belgie en die met Duitsland?

Antwoord Over de gehele linie is er meer bos in de grensstreek met Duitsland. Maar wat mij het meeste opvalt is dat de overgang met België messcherp is: alles is meteen anders, terwijl dat langs de Duitse grens minder is, het valt daar niet zo op.

Vraag Wat valt je verder speciaal op bij het grenswandelen?

Antwoord Dat de grensstreek vaak zo verstild en mooi is.

Vraag Je bent nu dus al een poosje aan het wandelen in Overijssel. Omdat wij van de Overijsselse Grenspalen Verzamelaars Club zijn moet ik vragen hoe je dat bevalt en wat je hier opvalt.

Antwoord Fraai groen landschap, regelmatig 'lastige' palen (op privé-terrein en zo), bijzondere stukjes grensverloop (kriskras over een erf bijv.) en grenswijzigingen, mooie oude palen.

Vraag Hoe zijn je contacten met andere grenswandelaars?

Antwoord Meeste contact loopt via email en onze grenspalen-nieuwsgroep. Die contacten zijn vriendelijk. Met Jannis Deeleman ga ik regelmatig naar de Belgisch-Luxemburgse grens als duo-project. Met Eberhard Gutberlett ben ik ook wel eens op stap geweest. Af en toe zie ik andere grenspaal-liefhebbers tijdens grenspaal-bijeenkomsten zoals bij herplaatsingen van grenspalen. Dat is altijd erg gezellig.

Vraag Heb je wel eens vervelende dingen meegemaakt tijdens een wandeling?

Antwoord Nee.

Vraag Ben je wel eens douaniers tegengekomen op de grens? En hoe benaderen die je?

Antwoord Nee.

Vraag Gaat het verval van de grens en de grenspalen je ter harte of til je er niet zo zwaar aan?

Antwoord Ja, grenspalen zijn cultuurmonumenten en verdienen bescherming. In toenemende mate wordt er laks en naar eigen goeddunken mee omgegaan. Aan de andere kant geven die verdwijningen, verplaatsingen, verminkingen etc. ook weer wat sju aan onze hobby. Hebben we wat om over te communiceren, uit te zoeken en over te mopperen.

Vraag Wat is je favoriete jaargetijde om te wandelen?

Antwoord Vroege voorjaar: alle bladeren weg, nog niks op het land of in het veld, vaak weer wat beter weer. Je kunt overal gemakkelijk bij en verborgen grenspalen zijn goed te vinden.

Vraag Verdiep je je ook in de geschiedenis van de grens en de grenspalen?

Antwoord Ja, maar dat is vooral nog beperkt tot het verzamelen van documentatie en boeken en het situationeel opzoeken van informatie. Vooralsnog te weinig tijd om me er echt in te verdiepen.

Vraag Het gaat je meer om de grensstenen met hele nummers dan om de grenslijn zelf. Klopt dat en waarom is dat?

Antwoord Het gaat mij om de grenspalen. Een stuk grenslijn zonder grenspalen zal ik niet aflopen alleen om de hele grenslijn af te lopen. De keuze om alleen de hele nummers te doen dateert nog van het Belgisch-Nederlandse project, de tussenpalen waren daar ongenummerd. Bij de Duitse grens leek deze beperking zinvol omdat het anders zo'n lang project zou worden. Nu pak ik tussenpalen mee als ik er langs kom of als er iets bijzonders mee is. Ik speel nog wel met de gedachte om alle tussenpalen van de Duitse grens boven Drieland alsnog te doen. Heb ik dat stuk in ieder geval compleet en is het deze winter niet zo abrupt afgelopen.

Vraag Welke niet gestelde vraag zou je nog willen beantwoorden?

Antwoord Geen.