Railfietsen bij Kalterherberg

Station Kalterherberg (Foto Hans Hermans)

Bij het ‘station’ van Kalterherberg bevindt zich een loket waar kaartjes gekocht kunnen worden. Hier bevindt zich spoorkilometer 52,2.


Tussen venen en vennen, bossen en weilanden, liggen in het dal van de Roer, de rails van de Grensland-Draisine of RailBike. Het is bijna twee eeuwen geleden dat baron Karl Friedrich Drais von Sauerbronn (1785-1851), op 32 jarige leeftijd de naar hem genoemde draisine (loopfiets) ontwierp. Later construeerde hij een railvoertuig, dat door spierkracht in beweging werd gebracht en aanvankelijk diende om spoorlijnen te inspecteren. De baron kon toen niet vermoeden, dat zijn railfietsen later, door recreatiezoekende mensen op een toeristische spoorlijn gebruikt zouden worden.

Een bekende spoorweg was lijn 48 in het Belgisch/Duitse Eifelgebied. De Vennbahn werd in 1889 in gebruik genomen en was de ideale verbinding tussen het kolenbekken van Aken en de staalindustrie in Luxemburg.

Na de Tweede Wereldoorlog werd de spoorweg door het Belgische leger gebruikt om tanks naar Camp Elsenborn te vervoeren. Toen ook hieraan een einde kwam werd de lijn twaalf jaar gebruikt als museumbaan en pufte er tijdens het weekeind een oude stoomlocomotief van Roetgen (D) naar Sourbrodt (B). Ook daaraan kwam een einde, zodat in 2004 een doorknede ondernemer zeven kilometer spoorweg tussen Kalterherberg (D) en Sourbrodt (B) huurde en 20 railfietsen kocht. De rest laat zich raden.

Paalsteen naast de Roer (Foto Hans Hermans)

In de buurt van dat station staat de B/D-paalsteen met nummer 659, op de westelijke oever van de Roer. Die rivier ontspringt bij Sourbrodt en stroomt bij Roermond in de Maas.

Vier gratiën genieten (Foto Hans Hermans)

Naarmate oude spoorlijnen in onbruik raken, verdwijnen zij van de kaart of worden geëxploiteerd als rijwielpad. Bij hoge uitzondering laat men de rails liggen en wordt de ‘spoorweg’ ingericht voor railfietsen. Hier vier gratiën, die er duidelijk schik in hebben.

Duitse seinpalen in België (Foto Hans Hermans)

In Nederland gebruiken we meestal het begrip fietslorrie. In Duitsland worden die vervoersmiddelen nog steeds draisine genoemd en vreemd genoeg heten ze in België railbike. Hoewel de spoorweg door een bergachtig terrein voert is het verhang nergens hoger dan 1,7%. Letten we hier ook even op de Duitse seininstallatie op Belgisch gebied…

Plezier voor jong en oud (Foto Hans Hermans)

Sourbrodt ligt 39 meter hoger dan Kalterherberg (verhang 0,57%), zodat de heenweg minder gemakkelijk is. Dat neemt niet weg dat jong en oud van de rit genieten.

Oud seinhuis in Sourbrodt (Foto Hans Hermans)

Het lijkt op een decor uit Fort Laramy, maar dit is het oude seinhuis van het Belgische Sourbrodt in de buurt van spoorkilometer 59.

(Alle foto’s Hans Hermans met toestemming van Duitse trappers.)

Hans Hermans
[7 november 2010]