Strandpaal ZI50

Strandpaal ZI50 (Foto: Hans Hermans)

Strandpaal ZI50 in Zierikzee.


[12 november 2008]

Grens- en wigboldpalen hadden we al, vandaag iets over een strandpaal. Ik keek vreemd op toen ik een strandpaal in het centrum van Zierikzee ontdekte, en wilde er het fijne van weten.
Tot ca. 1880 bevond de haven zich op de plek waar thans het Havenplein ligt. Het ene standbeen van Zierikzee was koopvaardij en visvangst, het andere de nijverheid bestaande uit textielproductie en zouthandel. Toen in 1990 besloten werd om dit plein opnieuw in te richten, zag men op een oude kaart, dat hier strandpaal 50 stond. Om daaraan te herinneren werd hier de strandpaal met nummer ZI50 geplaatst.

Aanvankelijk bestond Schouwen-Duiveland uit 18 gemeenten, doch vanaf 1997 is het eiland één gemeente. Zierikzee kreeg reeds in de 13e eeuw stadsrechten en groeide in de middeleeuwen uit tot een van de belangrijkste steden van Holland en Zeeland. Thans is dit de belangrijkste plaats op Schouwen-Duiveland.

We spreken over Schouwen-Duiveland, maar weten niet dat het eiland feitelijk uit vier eilanden bestaat. Naast de twee genoemde, ook Dreischor en Bommenede. Dreischor kon reeds in 1374 aan de overige eilanden ‘vastgeklonken’ worden, maar Bommenede ging helaas verloren. Een regelrechte ramp was de Watersnoodramp van 1953, waarbij 531 eilanders om het leven kwamen.

Vlag van Zierikzee (Foto: Hans Hermans)

Het wapen van Schouwen-Duiveland is een verhaal apart. Er zijn niet veel plaatsen in Nederland die een meermin in hun wapen voeren en in combinatie met een meerman staat het eiland op eenzame hoogte. Het duo vindt zijn oorsprong in een legende. Vissers hadden ooit een meermin in hun netten en toen zij weigerden om haar vrij te laten werd de plaats door een meerman vervloekt. Toen ging het welvarende Westerschouwen ten onder. Als wapenhouders zien we heraldisch rechts de zwarte leeuw van het graafschap Vlaanderen en heraldisch links de rode leeuw van het graafschap Holland. Het wapen symboliseert hiermee de ligging van het eiland, binnen de invloedssfeer van zowel Vlaanderen als Holland.

Bij Koninklijk Besluit van 17 januari 1997, werd een nieuw wapen goedgekeurd. De omschrijving luidt: ‘In goud een meerman en een meermin van natuurlijke kleur, met een staart van sinopel (groen), half toegewend en elkaar de hand reikend, komende uit een golvende schildvoet golvend doorsneden van vier stukken, azuur (blauw) en zilver een schildhoofd gedeeld en ingehoekt van één stuk en twee halve stukken van zilver in sabel (zwart). Het schild gedekt met een gouden kroon van drie bladeren en twee parels en gehouden door twee leeuwen, rechts van sabel (zwart) en links van keel (rood).’

Heemkundige Historie Hans Hermans Heerlen

Wapen van Schouwen-Duiveland (Foto: Hans Hermans)

Een eiland met een bijzonder wapen. Op het schild een meerman en een meermin. Aan de zijde van de meerman de leeuw van Vlaanderen en aan de andere kant de leeuw van Holland.